"Bùng nổ" cửa hàng thức ăn nhanh
Hào nhoáng "đồ Tây"
Với hình ảnh hiện đại, sang trọng, sành điệu, các thương hiệu thức ăn nhanh (phần lớn đổ bộ từ nước ngoài) đã và đang chiếm lĩnh một thị phần không nhỏ trong ngành dịch vụ ăn uống Việt
Điều kỳ lạ ở chỗ, đối với hầu hết các nước, đồ ăn nhanh thường dành cho những người ít thời gian và ít... tiền, còn ở Việt
Với tiêu chí tiết kiệm cả về thời gian và tiền bạc, đồ ăn nhanh thường được chế biến rất đơn giản, đa phần là chiên, sử dụng thực phẩm rẻ tiền, trong đó phổ biến nhất là gà công nghiệp, vốn vắng bóng trong mâm cơm của nhiều gia đình từ lâu. Chưa kể, người tiêu dùng Việt Nam đang phải bỏ ra khoản tiền cao gấp hai đến ba lần so với các món ăn truyền thống Việt Nam, như phở, bún, xôi hay cơm bình dân. Chị Nguyễn Thanh Tâm, trú tại tập thể C3 Nghĩa Tân (Hà Nội) đứng đợi mua cho con một chiếc bánh hăm-bơ-gơ tại cửa hàng Lotteria Nguyễn Khánh Toàn cho biết: Loại đồ ăn này, trẻ em ăn thấy ngon đầu lưỡi, nhưng tôi thấy thịt bò chiên đầy dầu, bơ, khoai tây chiên quá nhiều dầu, nước sốt,... thật sự không tốt cho sức khỏe, ăn thường xuyên rất dễ bị béo phì.
"Biết vậy, nhưng do cháu nhà tôi rất thích ăn nên cũng đành phải chiều theo. Cả tuần cháu đã ăn xôi, bún, phở, hủ tiếu nên cuối tuần mình cho đổi vị. Ăn ít chắc không sao, còn chất lượng thì... khuất mắt trông coi, tiệm nào chả như tiệm nào", chị Tâm cho biết.
Sức hút ngày càng mãnh liệt từ các quán ăn nhanh đã khiến không ít các nhà văn hóa, xã hội học tỏ ra lo lắng. TS Trịnh Hòa Bình (Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt
Đánh trúng tâm lý tiêu dùng
Có thể nói, các thương hiệu thức ăn nhanh đã đánh trúng tâm lý tiêu dùng "sính ngoại", "tâm lý đám đông" của một thị trường dồi dào người tiêu dùng trẻ. Với tiềm lực tài chính, các thương hiệu ngoại không khó để lựa chọn những vị trí đắc địa, đầu tư mạnh tay trang trí nội - ngoại thất cũng như quảng bá, marketing,... nhằm thu hút khách hàng. Đương nhiên, toàn bộ các chi phí đó, khách hàng đều phải "cõng".
Trong khi đó, với chi phí bỏ ra liệu người tiêu dùng có thật sự được thụ hưởng thức ăn có chất lượng, nhất là vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm? PGS, TS Trần Đáng, nguyên Cục trưởng An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết, "fast food" là thuật ngữ chỉ thức ăn có thể được chế biến và phục vụ cho người ăn rất nhanh chóng. Nó được thể hiện bởi ba đặc điểm về cửa hàng, thực phẩm và phương thức kinh doanh. Trong đó, cửa hàng là các quán, ki-ốt, xe đẩy, gánh hàng, mẹt hàng,... bày bán ở các đường phố, bến xe, chợ, siêu thị, khu du lịch.
Thực phẩm chế biến sẵn ăn ngay như bánh mỳ, xúc xích, pizza, khoai tây chiên, xăngđuých, hăm-bơ-gơ, gà rán, kem, nước lon, và phương thức bán đem đi thường không có phòng ăn, nhà ăn hoặc chỗ ngồi, nguy cơ mất an toàn và có thể gây tổn hại tới sức khỏe người tiêu dùng là rất cao. Không thể phủ nhận những tiện ích như giúp người ăn tiết kiệm thời gian, lựa chọn khẩu vị nhanh nhưng do đồ ăn nhanh được chế biến sẵn, nếu chế biến, bảo quản không tốt, đúng quy trình sẽ rất nguy hiểm. Ngoài ra, việc sử dụng đồ ăn nhanh thường xuyên sẽ tăng cảm giác thèm ăn bởi mùi, vị, màu do AGE (hợp chất đường + đạm; chất glycosyl hóa) chất được hình thành ngay từ khi chế biến sẽ dẫn tới làm tăng các biến chứng và nguy cơ bệnh tật, tăng tốc độ lão hóa trong cơ thể như nguy cơ ung thư, đái tháo đường, bệnh tim mạch, đường ruột, ảnh hưởng tới khứu giác, dễ gây nghiện, thúc đẩy tăng cân, béo phì,... Do vậy, người tiêu dùng không nên ăn thức ăn nhanh thường xuyên, biết cách tẩy chất AGE bằng cách dùng thực phẩm chức năng để trung hòa, phân hủy và tăng đào thải chất AGE ra ngoài cơ thể.
Cũng theo PGS, TS Trần Đáng, về mặt cảm quan, chất lượng thực phẩm rất khó phân biệt, do đó, người tiêu dùng cần phải cảm nhận và so sánh giữa các hãng cung cấp thức ăn nhanh với nhau. Trong đó, cần lưu ý vị trí, địa điểm, phong cách phục vụ, giấy chứng nhận bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm,... để lựa chọn và sử dụng thức ăn có uy tín; tránh sử dụng hàng rong, xe đẩy, hàng hóa không rõ địa điểm, nguồn gốc nhằm bảo vệ sức khỏe bản thân.
Theo Hoàng Anh, Minh Dũng/chinhphu.vn
Bình luận